Pitrupaksh : भाद्रपद पौर्णिमेला प्रौष्ठपदी पौर्णिमा असे म्हणतात. यंदा ही पौर्णिमा १० सप्टेंबर २०२२ ला आहे. या दिवशी प्राचीन काळी राजा व त्याचा पुरोहित मिळून इंद्राची पूजा करीत असत आणि होम-हवन केले जात असे. हा एक उत्सवाचा दिवस मानला गेला होता.

पितृपक्ष हा पितरांचा सन्मान करण्याचा काळ आहे. असे मानले जाते की, वर्षातील १५ दिवस पितर पृथ्वीवर येतात आणि कुटुंबातील सदस्यांनी केलेले नैवेद्य, पिंड दान आणि श्राद्ध यांनी तृप्त होतात.

यंदा हा पितृपक्ष १० सप्टेंबर २०२२ पासून सुरू होत आहे. पितृदोषापासून मुक्ती मिळवण्यासाठी हा श्राध्द पक्षाचा विशेष महिना मानला जातो. पितरांच्या आशीर्वादाने कुटुंब आणि घराची भरभराट होते, पण पितरांचा वाईट परिणाम झाला तर पितृदोष आपल्यापासून येणाऱ्या पुढील पिढ्यांना सहन करावा लागतो.

चला जाणून घेऊया कोणत्या चुका ज्यामुळे पितृदोष होतो, पितृदोषाची लक्षणे आणि पितृदोष शांतीचे उपाय

पितृदोष कसा निर्माण होतो ?

- मृत्यूनंतर अंत्यसंस्काराची प्रक्रिया योग्य प्रकारे न झाल्यास पितृदोष निर्माण होतो.

- अकाली मृत्यू झाल्यास कुटुंबातील सदस्यांना पितृदोषाचा त्रास अनेक पिढ्यांपर्यंत सहन करावा लागतो. ज्योतिषशास्त्रात पितृ दोष अशुभ आणि दुर्दैवाचा कारक मानला जातो. अकाली मृत्यू झाल्यास पितृशांती पूजा करणे आवश्यक मानले जाते.

- आई-वडिलांचा अनादर, कुटुंबातील सदस्यांच्या मृत्यूनंतर पिंडदान, तर्पण आणि श्राद्ध न केल्यास संपूर्ण कुटुंब पितृदोषाला दोषी ठरते.

- पितरांचा अपमान करणे, असहाय व्यक्तीची हत्या करणे, पिंपळ, कडुलिंब आणि वडाची झाडे तोडणे, जाणता किंवा अजाणतेपणे मारणे किंवा नाग मिळणे हे पितृदोषाचे कारण बनते.

घरात पितृ दोष आहे हे कसे ओळखावे?

- पितृदोषामुळे वैवाहिक जीवनात नेहमीच तणाव असतो. पती-पत्नीमध्ये रोज भांडणे होतात.

- कुटुंबात एकता निर्माण होत नाही. घरामध्ये अनेकदा संकटे येतात, मानसिक शांती राहत नाही, न बोलता घरात भांडणे होतात हे पितृदोषाचे लक्षण आहे.

- पितृदोषामुळे वैवाहिक जीवनात अडथळे निर्माण होतात. वैवाहिक जीवनात सर्व प्रकारच्या अडचणी येतात. कधी-कधी लग्न पक्के झाल्यावर तुटते. शुभ कार्यात अडथळे येतात. विवाहानंतर घटस्फोट किंवा विभक्त होणे हे देखील पितृदोषाचे कारण आहे.

- पितृदोषाचे कारणही संततीचा अभाव आहे. अनेक प्रयत्न करूनही लग्नाची अनेक वर्षे संतती सुख मिळू शकत नाहीत. संतती सुख मिळाले तरी, मूल अपंग होते किंवा जन्मताच मरण पावते.

- पितृदोषामुळे घरातील सदस्य नेहमीच अस्वस्थ असतात. अशा परिस्थितीत ते अनेकदा अपघाताचे बळी ठरतात.

- नोकरी (Job) आणि व्यवसायात अनेकदा नुकसान होते. कामाच्या ठिकाणी आर्थिक सोबतच मानसिक समस्यांना सामोरे जावे लागेल. नोकरीतील प्रगती थांबते.

पितृदोषापासून मुक्ती कशी मिळवाल ?

- पितृपक्षात पितरांसाठी तर्पण व श्राद्ध विधिनुसार करावे. ब्राह्मणाला अन्नदान करा, दान करा. तसेच वर्षातील प्रत्येक एकादशी, चतुर्दशी, अमावस्येला पितरांना जल अर्पण करून त्रिपंडी श्राद्ध करावे.

- पितृपक्षाच्या शांतीसाठी दररोज पिंपळाच्या झाडाची पूजा करावी. पितरांना प्रसन्न करण्यासाठी गंगाजलात काळे तीळ, दूध (Milk), अक्षता आणि फुले पिंपळाच्या झाडावर अर्पण करा. पितृदोषाच्या शांतीसाठी हा उपाय अत्यंत गुणकारी आहे.

- पितृपक्षात रोज संध्याकाळी घरात तेलाचा दिवा दक्षिण दिशेला लावावा. यामुळे देखील पितृदोषापासून मुक्ती मिळते.

- गरजूंना अन्नदान किंवा गरीब मुलींना मदत केल्याने आपले पूर्वज आनंदी होतात. असे केल्याने पितृदोष शांत होऊ लागतो.

- घरामध्ये दक्षिण दिशेला पितरांचे चित्र लावा. दररोज त्याला त्याच्या चुकीची माफी मागा. त्यामुळे पितृदोषाचा प्रभाव कमी होऊ लागतो असे म्हटले जाते.

डिस्क्लेमर: सदर लेख फक्त सामान्य माहितीसाठी आहे. याचा आमच्याशी कोणताही संबंध नाही.