ओमचा जप करण्याची परंपरा हजारो वर्षांपासून आहे. प्राचीन ग्रंथांपासून योग आणि ध्यानापर्यंत ‘ओम’ला विशेष महत्त्व दिलं गेलंय. आजही अनेकजण मन शांत करण्यासाठी, लक्ष एकाग्र करण्यासाठी आणि स्वतःशी जोडून घेण्यासाठी ‘ओम’चा जप करतात. ‘ओम’ हा फक्त एक आवाज नसून त्यामागे आध्यात्मिक अर्थही आहे. दररोज ‘ओम’चा जप केल्याने मन आणि शरीरावर नेमके कोणते परिणाम होऊ शकतात? याबाबत जाणून घेऊया.
‘ओम’ला भारतीय परंपरेत विश्वाची मूळ ध्वनी किंवा मूळ कंपन मानलं जातं. सृष्टीची निर्मिती, संतुलन आणि जीवनातील चक्र यांच्याशी ‘ओम’चा संबंध जोडला जातो. ‘ओम’चा उच्चार करताना ‘अ’, ‘उ’ आणि ‘म’ असे तीन ध्वनी तयार होतात. हे तीन ध्वनी अनुक्रमे जागृत अवस्था, स्वप्नावस्था आणि गाढ झोपेची अवस्था दर्शवतात, अशी आध्यात्मिक मान्यता आहे. त्यामुळे ‘ओम’चा जप हा केवळ आवाज काढण्याचा प्रकार नसून मन आणि शरीराला एका लयीत आणण्याचा एक मार्ग मानला जातो.
‘ओम’चा जप करताना श्वास हळूहळू आणि लयीत होतो. त्यामुळे मनावरील ताण आणि अस्वस्थपणा कमी होण्यास मदत होऊ शकते. एकाच आवाजाची वारंवार पुनरावृत्ती केल्यामुळे मनातील इतर विचारांपासून थोडं दूर जाता येतं.
आजच्या धावपळीच्या जीवनात एका गोष्टीवर लक्ष केंद्रित करणं अनेकांना कठीण जातं. ‘ओम’चा जप करताना लक्ष एका आवाजावर ठेवावं लागतं. त्यामुळे मनाची भटकंती कमी होऊन एकाग्रता वाढण्यास मदत होऊ शकते. नियमित जपाची सवय केल्याने विचारांची गर्दी कमी झाल्यासारखी वाटू शकते आणि मन अधिक स्थिर राहण्यास मदत होते.
राग, चिंता, अस्वस्थपणा किंवा तणाव यामुळे मनाची अवस्था सतत बदलत असते. शांतपणे ‘ओम’चा जप केल्याने मनाला स्थिर होण्याची संधी मिळते. नियमित जपामुळे भावनांमध्ये संतुलन आणण्यास आणि मनाला आतून शांत वाटण्यास मदत होऊ शकते.
‘ओम’चा जप अनेकांसाठी स्वतःकडे पाहण्याचा एक मार्ग आहे. जप करताना स्वतःच्या विचारांकडे आणि भावनांकडे लक्ष देण्याची सवय लागते. यामुळे स्वतःबद्दल अधिक विचार करता येतो आणि स्वतःशी तसेच आपल्या सभोवतालच्या जगाशी एक वेगळं नातं जोडल्याची भावना काही लोकांना येते. जप संपल्यानंतरही मनात शांतता आणि प्रसन्नता राहू शकते.
‘ओम’चा उच्चार करताना श्वास सोडण्याची प्रक्रिया थोडी लांबते. त्यामुळे श्वासावर लक्ष केंद्रित होतं आणि शरीराला आराम मिळण्यास मदत होते. नियमितपणे शांत आणि लयीत जप केल्याने श्वासोच्छवासाची लय सुधारण्यास मदत होऊ शकते. त्यामुळे शरीर हलकं आणि मन अधिक प्रसन्न वाटू शकतं.
दिवसाची सुरुवात ‘ओम’च्या जपाने केल्यास मन शांत आणि सकारात्मक ठेवण्यास मदत होऊ शकते. सकाळचा जप दिवसाची सुरुवात प्रसन्न वातावरणात करण्यासाठी उपयोगी ठरू शकतो. तर रात्री झोपण्यापूर्वी जप केल्यास दिवसभरातील गोंधळाचे विचार बाजूला ठेवून मन शांत करण्यास मदत होऊ शकते.
या बातमीमध्ये हिंदू धार्मिक परंपरेत आढळणारी माहिती देण्यात आली आहे. यातील उल्लेख हे धार्मिक ग्रंथ व श्रद्धांवर आधारित असून, त्यांना वैज्ञानिक तथ्य किंवा सिद्ध झालेले सत्य म्हणून घेऊ नये.
सकाळ+चे सदस्य व्हा
शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.
Read Marathi news and watch Live TV. Breaking news from Maharashtra, India, Pune, Mumbai, Politics, Entertainment, Sports, Lifestyle at SaamTV. Get Live Marathi news on Mobile. Download the Saam Tv app for Android and IOS.