रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाने जुन्या नोटांसंर्भात मोठा निर्णय घेतला आहे. आता फाटक्या नोटांचा वापर फर्निचर बनवण्यासाठी होणार आहे. फाटक्या नोटांना जाळण्याऐवजी किंवा फेकून देण्याऐवजी त्याचा काही चांगल्या कामांसाठी वापर केला जाणार आहे. यासाठी आरबीआय नवीन योजना आखत आहे. आरबीआयने वार्षिक अहवालात म्हटलंय की, या नोटांचा वापर पार्टिकल बोर्ड बनवण्यासाठी केला जाईल. ज्यापासून खुर्च्या, टेबल आणि इतर फर्निचर बनवू शकतात.

जुन्या नोटांचे काय होणार?

रिझर्व्ह बँकेला १५००० टनांहून अधिक चलनी नोटा मिळतात. या नोटा जुन्या, फाटलेल्या असतात. किंवा काही कारणांमुळे चलनातून बाद केल्या जातात. आतापर्यंत या नोटा जाळल्या जायच्या किंवा कुजून नष्ट केल्या जायच्या. ही प्रक्रिया पर्यावरणासाठी हानिकारक आहे.

आरबीआयने पार्टिकल बोर्ड बनवणाऱ्या कंपन्यांशी संपर्क साधला आहे. या योजनेअंतर्गत रिझर्व्ह बँक खराब झालेल्या नोटांचे बारीक तुकडे करेल. त्यानंतर हे तुकडे कंपन्यांना विकले जातात. यामुळे कंपन्यांना स्वस्त आणि टिकाऊ मालदेखील मिळेल त्याचसोबत नोटांचा विनाश करण्याचा खर्चदेखील कमी होईल. या प्रक्रियेतून रिझर्व्ह बँकेला अतिरिक्त उत्पन्नदेखील मिळेल.

पर्यावरणाच्या हितासाठी आरबीआयने हे महत्त्वाचे पाऊल उचलले आहे.नोटा जाळल्यामुळे पर्यावरणाचे नुकसान होत होते. त्यामुळे बँकेने केंद्रीय पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालयाच्या अंतर्गत येणाऱ्या इन्स्टिट्यूट ऑफ वुड सायन्स ईणि टेक्नोलॉजी या विषयावर अभ्यास केला. त्यातून जुन्या नोटा या पार्टिकल निर्मितीसाठी वापरले जाऊ शकतात.

पार्टिकल बोर्ड म्हणजे काय?

पार्टिकल बोर्ड हे एक लाकूड आहे. जे लाकडाच्या शेव्हिंग्ज, भूसा, तंतूना गोंद किंवा रेझिनसह एकत्र बनवला जातो. यापासून तुमच्या घरातील फर्निचरदेखील बनवता येईल.