पैनिक अटॅक हा अचानक येणारा तीव्र भीती किंवा घबराटीचा एक अतिशय त्रासदायक अनुभव आहे. यामध्ये कोणत्याही स्पष्ट कारणाशिवाय किंवा धोक्याशिवाय शरीरात अशी प्रतिक्रिया होते, जसे की आपण एखाद्या मोठ्या संकटात अडकलो आहोत.

असा अटॅक आल्यास अचानक श्वास घेण्यास खूप त्रास होतो किंवा श्वास अतिशय वेगाने चालू लागतो. यासोबतच खूप घाम सुटणे, हात-पाय थरथरणे, छातीत दाब किंवा जडपणा जाणवणे आणि तीव्र अस्वस्थता निर्माण होते. ही लक्षणे सहसा १० ते १५ मिनिटांपर्यंत टिकतात आणि त्यानंतर स्वतःहून कमी होतात.

मेंदूतील काही रसायनांचा समतोल बिघडल्यामुळे, अतिप्रमाणात तणाव किंवा जुन्या आघातामुळे पॅनिक अटॅक येऊ शकतो. जरी हा अटॅक जीवघेणा नसला, तरी तो वारंवार येत असल्यास किंवा त्याची भीती वाटत असल्यास डॉक्टरांचा किंवा मानसोपचार तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे गरजेचे ठरते.

पॅनिक अटॅकची प्रमुख लक्षणे

• श्वास घेण्यास अडचण निर्माण होणे किंवा खूप वेगाने श्वास घेणे.

• अचानक तीव्र घबराट आणि अस्वस्थता जाणवणे.

• चक्कर येणे, खूप घाम सुटणे किंवा हात-पाय थरथरणे.

• छातीत दाब किंवा जडपणा जाणवणे.

पॅनिक अटॅकची कारणे

• मेंदूतील रसायनांचा समतोल बिघडल्यास पैनिक अटॅक येऊ शकतो.

• अतिप्रमाणात तणाव, जुना मानसिक आघात , किंवा आयुष्यात अचानक आलेला मोठा बदल.

• जास्त प्रमाणात कॅफिनचे सेवन करणे किंवा आनुवंशिक कारणे.

काय उपचार आणि काळजी घ्यावी?

डॉक्टरांचा सल्ला:

जरी काही रुग्णांमध्ये ही लक्षणे स्वतःहून कमी होत असली, तरी योग्य तपासणीसाठी एकदा डॉक्टरांना नक्की भेट द्यावे. यात हृदयविकाराची शक्यता तपासण्यासाठी कार्डियाक असेसमेंट केले जाते.

औषधोपचार आणि काऊन्सिलिंग:

गरज भासल्यास डॉक्टर अँटी-डिप्रेसंट्स किंवा अँटी-अंक्झायटी औषधे देतात आणि सोबतच काऊन्सिलिंग व जीवनशैलीत बदल करण्याचा सल्ला देतात.

अटॅक आल्यास काय करावे?

• शांत ठिकाणी बसा आणि गर्दी करू नका.

• नाकावाटे हळूहळू लांब आणि खोल श्वास घेण्यास सांगा.

• चेहरा आणि मानेवर थंड पाण्याच्या शिंतोडे मारा किंवा ओला रुमाल ठेवा.