महाराष्ट्रात गणेशोत्सव मोठ्या उत्साहात साजरा केला जातो. या दिवसांत घराघरात मोदक, लाडू, पुरणपोळी, करंजी आणि इतर अनेक पदार्थ केले जातात. सणाच्या आनंदात हे पदार्थ खाणं साहजिकच आहे. मात्र, विशेषतः मधुमेह असलेल्या लोकांनी गोड पदार्थ खाताना जास्त काळजी घेणं गरजेचं आहे. अति खाल्ल्याने रक्तातील साखर वाढणं, अॅसिडिटी, पोट फुगीचा त्रास जाणवू शकतो.

मुंबईतील अपोलो स्पेक्ट्रा हॉस्पिटलच्या आहारतज्ज्ञ फौजिया अन्सारी यांनी सांगितलं की, गणेशोत्सव म्हणजे कुटुंबीयांसोबत वेळ घालवणं, गणपतीच्या मंडपांना भेट देणं आणि सणाचं पदार्थ खाण्याचा आनंद घेणं. या काळात उकडीचे मऊ मोदक, लाडू, पुरणपोळी, करंजी आणि फरसाण हे पदार्थ अनेक घरांमध्ये आणि कार्यक्रमांमध्ये दिले जातात. एका दिवसात अनेक ठिकाणी जाणे आणि अनेक लोकांकडे जेवणाची आमंत्रणे असल्यामुळे नेहमीपेक्षा जास्त खाणे सहज होऊ शकते.

मात्र, सणाचे पदार्थ पूर्णपणे बंद करण्याची गरज नाही. आवडते पदार्थ खा, पण त्यांचं प्रमाण कमी ठेवा. संतुलित आहार घेतल्यास सणाचा आनंद घेता येतो आणि नंतर पोटाला त्रास होण्याची शक्यताही कमी होते.

जास्त मिठाई खाल्ल्यास काय होऊ शकते?

जास्त प्रमाणात मिठाई खाल्ल्याने रक्तातील साखरेची पातळी वारंवार वाढू शकते. मधुमेह किंवा इन्सुलिन रेसिस्टन्स असलेल्या लोकांनी याकडे विशेष लक्ष देणं गरजेचं आहे. जास्त साखर आणि जास्त कॅलरी घेतल्यामुळे पुढे वजन वाढू शकते. ट्रायग्लिसराइड्स वाढू शकतात आणि फॅटी लिव्हरचा धोका वाढू शकतो.

याशिवाय, तळलेले पदार्थ खाल्ल्यानंतर त्यासोबत खूप मिठाई खाल्ली तर अॅसिडिटी होऊ शकते. पोट फुगणे, आळस आणि थकवा यांसारख्या समस्या देखील जाणवू शकतात. म्हणून एक मोदक किंवा एखादी मिठाई खाल्ल्यानंतर अजून गोड खाऊ नका. एखादा पदार्थ आवडतो म्हणून पुन्हा पुन्हा किंवा जास्त प्रमाणात मिठाई खाणं टाळावं.

एका उकडीच्या मोदकात किती कॅलरी असतात?

एका मध्यम आकाराच्या उकडीच्या मोदकात साधारण 150 ते 200 कॅलरी असू शकतात. मोदक मोठा असेल किंवा त्यात गूळ, नारळ आणि तूप जास्त प्रमाणात असेल तर त्यातील कॅलरी 200 पेक्षा जास्त असू शकतात. उकडीचा मोदक तळलेला नसल्यामुळे तळलेल्या मोदकाच्या तुलनेत तो तुलनेने चांगला पर्याय मानला जाऊ शकतो.

• 3 मोदक खाल्ल्यास साधारण 450 ते 600 कॅलरी मिळू शकतात.

• 5 मोदक खाल्ल्यास साधारण 750 ते 1,000 कॅलरी मिळू शकतात.

जास्त मोदक खाल्ल्यास शरीरावर काय परिणाम होऊ शकतात?

जास्त मोदक खाल्ल्यामुळे शरीरात कार्बोहायड्रेट आणि साखरेचं प्रमाण वाढू शकतं. त्यामुळे रक्तातील साखरेची पातळी वाढण्याची शक्यता असते. गूळ हा नैसर्गिक गोड पदार्थ असला तरी त्यात साखर असते, त्यामुळे तो साखरमुक्त पदार्थ नाही. मधुमेह किंवा प्री-डायबेटीस असलेल्या लोकांनी मोदक खाताना विशेष काळजी घ्यावी.

दिवसातून किती मोदक खाणं सुरक्षित आहे?

दिवसातून 1 ते 2 मध्यम आकाराचे उकडीचे मोदक खाऊ शकता. जर एखाद्या दिवशी 3 ते 4 मोदक खाणार असाल, तर त्या दिवशी इतर मिठाई खाणं टाळणं चांगलं. त्यासोबत मोठ्या प्रमाणात तळलेले पदार्थही खाऊ नयेत. मधुमेह, लठ्ठपणा किंवा इतर मेटाबॉलिक समस्या असलेल्या लोकांनी किती मोदक खावेत, याबाबत डॉक्टरांचा सल्ला घेणं योग्य ठरेल.

टीप : ही माहिती सर्वसाधारण माहितीसाठी आहे. कोणताही वैद्यकीय सल्ला घेण्यापूर्वी आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.