कुत्रा चावल्यानंतर सर्वातआधी आपण घरगुती उपाय करतो. हळद, मोहरीचे तेल, चुना किंवा तिखट हे घरगुती उपाय केले जातात. परंतु, वैद्यकीय शास्त्रानुसार कुत्रा चावलेल्या जखमेवर अशा वस्तू लावल्याने जखम आणखी तीव्र होऊ शकते आणि विषाणू शरीरात वेगाने पसरू शकतात. विषाणू शरीरात पसरल्याने रेबीज हा आजार होतो. रेबीज हा अत्यंत घातक आजार आहे ज्यामुळे आरोग्याची काळजी घेणे महत्वाचे आहे.

कुत्रा चावल्यानंतर ताबडतोब करावयाच्या ४ महत्त्वाच्या गोष्टी

१. जखम वाहत्या पाण्याने आणि साबणाने स्वच्छ धुणे

कुत्रा चावल्याबरोबर सर्वात आधी जखम नळाच्या वाहत्या पाण्याखाली किमान १० ते १५ मिनिटे डिटॉल/सॅव्हलॉन किंवा कोणत्याही अँटीबॅक्टेरियल साबणाने धुवून काढावी. यामुळे कुत्र्याच्या लाळेतील विषाणू आणि जिवाणू मोठ्या प्रमाणावर वाहून जातात. वेदना होत असल्या तरी ही प्रक्रिया थांबवू नका.

२. जंतूनाशक क्रिम किंवा लिक्विडचा वापर

जखम स्वच्छ धुतल्यानंतर ती कोरड्या, स्वच्छ कपड्याने हळूवार टिपून घ्या. त्यानंतर त्यावर डिटॉल, सॅव्हलॉन किंवा अँटीसेप्टिक क्रिम लावा.

३. घरगुती उपाय आणि जखम बांधणे टाळा

जखमेवर हळद, तेल किंवा मिरची पावडर चुकूनही लावू नका. तसेच जखम कापडाने घट्ट बांधणे किंवा ताबडतोब टाके घालणे टाळावे, कारण यामुळे विषाणू शरीरात पसरू शकतात.

४. त्वरित वैद्यकीय मदत आणि रेबीजची लस घ्या

प्रथमोपचार झाल्यानंतर लगेचच जवळच्या रुग्णालयात जाऊन डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. डॉक्टरांच्या सांगण्यानुसार रेबीज आणि टिटॅनसचे इंजेक्शन वेळेत घ्या. पहिल्या डोसनंतर डॉक्टरांनी दिलेल्या तारखेनुसार उर्वरित सर्व डोस पूर्ण करा. उपचार अर्ध्यावर सोडू नका.

'या' भागावर कुत्रा चावल्यास अति-काळजीची गरज

जर कुत्र्याने डोक्याला, तोंडाला, मानेला, घशाला किंवा हाताच्या बोटांना चावा घेतला असेल, तर अजिबात वेळ न घालवता ताबडतोब आपत्कालीन वैद्यकीय मदत घ्या. या अवयवांमधील मज्जातंतू मेंदूच्या जवळ असतात, ज्यामुळे रेबीजचा विषाणू खूप वेगाने मेंदूपर्यंत पोहोचू शकतो.