पाय मुरगळणे, चालताना पायाला मुका मार लागणे किंवा घसरून पडल्यामुळे पायाला सूज आणि वेदना होणे ही सामान्य समस्या आहे. अशा वेळी चालताना त्रास होतो, पायावर वजन ठेवता येत नाही आणि जखम झालेल्या ठिकाणी सूज दिसून येते. अनेकदा किरकोळ दुखापतीवर घरच्या घरी प्राथमिक उपचार करता येतात.

बर्फाने शेक द्या

पाय मुरगळल्यानंतर सूज आणि वेदना कमी करण्यासाठी थंड शेक द्या. थंड शेकमुळे वेदना कमी होण्यास आणि सूज नियंत्रित करण्यास मदत होऊ शकते. बर्फाचे तुकडे स्वच्छ कापडात गुंडाळा. दुखापत झालेल्या भागावर १५ ते २० मिनिटे ठेवा. बर्फ थेट त्वचेवर लावू नका.

पायाला आराम द्या

पाय मुरगळल्यानंतर लगेच चालणे, धावणे, जास्त वेळ उभे राहणे टाळावे. दुखापत झालेल्या पायावर जास्त वजन देऊ नका. शक्य असल्यास काही काळ विश्रांती घ्या. वेदना वाढवणाऱ्या हालचाली टाळा. वेदना कमी होत असताना हळूहळू हालचाल सुरू करा.

पाय उंचावर ठेवा

पायाला सूज आल्यास तो हृदयाच्या पातळीपेक्षा उंच ठेवण्याचा प्रयत्न करा. झोपताना किंवा बसताना पायाखाली उशी ठेवा. त्यामुळे सूज कमी होण्यास मदत होऊ शकते. विशेषतः दुखापतीनंतर पहिल्या २४ ते ४८ तासांत हा उपाय उपयुक्त ठरू शकतो.

क्रेप बँडेजचा वापर करा

पाय मुरगळल्यामुळे घोट्याला सूज आली असेल तर योग्य पद्धतीने क्रेप बँडेज बांधल्याने आधार मिळू शकतो. बँडेज हलक्या दाबाने बांधा. खूप घट्ट बांधू नका. बोटे सुन्न होणे, निळसर दिसणे किंवा थंड पडणे जाणवल्यास बँडेज सैल करा किंवा काढा.

हळद आणि तेलाने मालिश करावी का?

दुखापत झाल्यानंतर लगेच जोरदार मालिश केल्याने सूज आणि वेदना वाढू शकतात. त्यामुळे पहिल्या ४८ तासांत मालिश टाळणे अधिक सुरक्षित आहे. एका वाटीत कोमट तेल आणि आंबे हळद मिक्स करा आणि पायाला लावा.

मुका मार लागल्यास काय करावे?

पायाला किंवा घोट्याला मुका मार लागल्यामुळे त्वचेखालील रक्तवाहिन्यांना इजा होऊ शकते. त्यामुळे त्वचेवर निळसर, जांभळा किंवा काळसर डाग दिसतो. मुका मार किरकोळ असल्यास डाग हळूहळू कमी होऊ शकतो. मात्र, मोठ्या प्रमाणात सूज किंवा तीव्र वेदना असल्यास वैद्यकीय तपासणी आवश्यक आहे.

वेदना कमी करण्यासाठी काय खावे?

• दुखापतीतून बरे होण्यासाठी संतुलित आहार महत्त्वाचा आहे.

• प्रथिनांसाठी डाळी, कडधान्ये, अंडी किंवा दूध यांचा आहारात समावेश करा.

• व्हिटॅमिन सीसाठी आवळा, संत्री, लिंबू आणि पेरू खा.

• कॅल्शियमसाठी दूध, दही आणि इतर कॅल्शियमयुक्त पदार्थ खा.

• शरीरात पाण्याची कमतरता होऊ देऊ नका.

टीप : वरील माहिती आम्ही फक्त वाचक-प्रेक्षकांपर्यंत पोहचवत आहोत. याचं समर्थन अथवा दावा करत नाही. त्यामुळे कोणतेही उपचार, डाएट आणि औषधं तज्ज्ञांच्या, डॉक्टरांच्या सल्ल्यानं घ्यावीत.