रश्मी पुराणिक

मुंबई - आज (१८ जानेवारी) न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे यांची जयंती आहे. मात्र न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे यांना अभिवादन करताना सर्व राजकीय पक्षांकडून एक चूक झाली आहे. त्यांनी महादेव गोविंद रानडे यांना अभिवादन करताना नाना शंकर शेठ यांचा फोटो वापरला आहे. न्यायमूर्ती रानडे यांची पुण्यतिथी 16 जानेवारी आणि आज (१८ जानेवारी) जयंती आहे. मात्र अनेक बड्या नेत्यांनी नाना शेठ यांचा फोटो लावून न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे यांना सोशल मेडियावर पोस्ट टाकत अभिवादन केले आहे.

न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे हे महाराष्ट्रातील समाजसुधारक होते, तसेच ते अर्थशास्त्रज्ञ व मुंबई उच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश होते. इ.स. १८७८ साली पुणे येथे झालेल्या पहिल्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनचे ते अध्यक्षही होते. १८८५ मध्ये ते मुंबई उच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती झाले. रानडे यांना आधुनिक भारताच्या इतिहासात महाराष्ट्रातील समाजसुधारणा चळवळीत महत्त्वाचे स्थान आहे. शिक्षणाचा प्रसार व्हावा, स्त्रियांनाही शिक्षण घेता यावे यासाठी त्यांनी मुलींच्या शाळा सुरू केल्या.

त्यांनी शिक्षण, समाजसेवा, राजकारण तसेच आर्थिक बाबतीत अमूल्य कार्य केले. काही काळ त्यांनी शिक्षक, संस्थानाचे सचिव, जिल्हा न्यायाधीश म्हणून विविध ठिकाणी काम केले. इ.स. १८९३ साली मुंबई उच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश म्हणून त्यांची नेमणूक करण्यात आली. रानडे यांनी १६ जानेवारी १९०१ च्या रात्री जस्टीन मेकार्थी याचे ‘हिस्ट्री ऑफ अवर ओन टाईम्स’ हे पुस्तक वाचायला घेतले आणि पुस्तक वाचायला बसले नाहीत तोवर त्यांना त्रास सुरू झाला व त्यांची जीवनयात्रा संपली.