Bharat Jadhav
मूत्रपिंडांशी संबंधित सामान्य समस्या म्हणजे 'मुतखडा' (किडनी स्टोन). कमी पाणी पिणे यांसारख्या कारणांमुळे मूत्रपिंडांच्या आत किंवा आसपास हे खडे तयार होऊ शकतात. यामुळे लघवी न होणे, लघवीतून रक्त पडणे यासारखी लक्षणे दिसू शकतात. यातील काही लक्षणे ही युरीन इन्फेक्शनशी मिळतीजुळती असतात.
महिलांमध्ये युरिन इंफेक्शनला युटीआयही म्हटलं जातं. यापैकी कोणतीही समस्या उद्भवल्यास, लघवी न होणे आणि लघवी करताना जळजळ होणे यांसारखी सामान्य लक्षणे दिसून येतात. या दोन्ही समस्यांची लक्षणे कशी ओळखावीत, तज्ज्ञांच्या मदतीने हे समजून घेऊया.
डॉ. जितेंद्र कुमार (अध्यक्ष, रीनल सायन्सेस अँड ट्रान्सप्लांट मेडिसिन, अकॉर्ड हॉस्पिटल) सांगतात की, या दोन समस्यांमधील फरक कसा ओळखायचा? हे सर्व संसर्गाच्या स्थानावर अवलंबून असते. जर समस्या मूत्रपिंडांशी संबंधित असेल, तर त्या भागाच्या आसपास वेदना जाणवतात.
या वेदना प्रामुख्याने पाठीवर, पाठीच्या कण्यालगतच्या दोन्ही बाजूंना होतात. त्या भागाला स्पर्श केल्यास तीव्र अस्वस्थता किंवा वेदना जाणवतात. याला 'किडनी टेंडरनेस' (मूत्रपिंडाच्या भागातील स्पर्श-संवेदनशीलता) असे म्हटले जाते.
डॉ. जितेंद्र यांनी सांगितलं की, मूत्रपिंडाचा संसर्ग हे धोकादायक कधी बनू शकते. जेव्हा रुग्णाला १०२°F ते १०४°F इतका तीव्र ताप येतो. अनेक प्रकरणांमध्ये मूत्रपिंडाच्या आसपासच्या भागात पू तयार होतो आणि ते बाहेर काढण्यासाठी शस्त्रक्रियेची गरज भासते.
डॉक्टरांच्या मते, याची लक्षणे मूत्रमार्गातील खड्याच्या स्थानावर अवलंबून असतात. खडा असलेल्या ठिकाणी होणारी वेदना अनेकदा असह्य असते. लघवीमध्ये रक्ताचे अंशही दिसू शकतात. मात्र, खडा मूत्रमार्गात अडकलेला असल्यास सहसा ताप येत नाही.
खडे शोधण्यासाठी अल्ट्रासाऊंड केले जाते. तसेच रक्त आणि लघवीच्या चाचण्याही केल्या जातात; यामध्ये लघवीमध्ये खडे किती आहेत हे तपासली जातात. तर रक्तामध्ये कॅल्शियम किंवा युरिक ॲसिडची पातळी वाढलेली आहे का, हे पाहिले जाते.
ही माहिती आपल्या सामान्य ज्ञानासाठी देण्यात आलीय. जर आपल्याला काही समस्या जाणवत असतील तर डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
सकाळ+चे सदस्य व्हा
शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.
Read Marathi news and watch Live TV. Breaking news from Maharashtra, India, Pune, Mumbai, Politics, Entertainment, Sports, Lifestyle at SaamTV. Get Live Marathi news on Mobile. Download the Saam Tv app for Android and IOS.