Surabhi Jayashree Jagdish
हृदयाला रक्तपुरवठा करणाऱ्या कोरोनरी धमन्यांमध्ये चरबी, कोलेस्ट्रॉल आणि इतर पदार्थ साचल्यामुळे ब्लॉकेज तयार होऊ शकते. त्यामुळे हृदयापर्यंत रक्त आणि ऑक्सिजनचा पुरवठा कमी होतो. ब्लॉकेज पूर्णपणे झाल्यास हार्ट अटॅक येण्याचा धोका वाढतो.
सतत उच्च रक्तदाब राहिल्यास हृदयावर अतिरिक्त ताण येतो. त्यामुळे रक्तवाहिन्यांचं नुकसान होऊन त्यामध्ये ब्लॉकेज तयार होण्याची शक्यता वाढते. उच्च रक्तदाब नियंत्रणात न ठेवल्यास हार्ट अटॅकचा धोका अधिक वाढू शकतो.
सतत उच्च रक्तदाब राहिल्यास हृदयावर अतिरिक्त ताण येतो. त्यामुळे रक्तवाहिन्यांचं नुकसान होऊन त्यामध्ये ब्लॉकेज तयार होण्याची शक्यता वाढते. उच्च रक्तदाब नियंत्रणात न ठेवल्यास हार्ट अटॅकचा धोका अधिक वाढू शकतो.
मधुमेहामुळे रक्तवाहिन्यांवर परिणाम होऊन हार्ट अटॅकचा धोका वाढतो. जास्त वजन, व्यायामाचा अभाव आणि असंतुलित आहार यामुळे कोलेस्ट्रॉल वाढून धमन्यांमध्ये चरबी साचू शकतं. या सर्व घटकांमुळे हार्ट अटॅक होण्याची शक्यता अधिक असते.
सततचा मानसिक ताण, अपुरी झोप आणि अस्वस्थ जीवनशैली हृदयाच्या आरोग्यावर विपरीत परिणाम करतात. कुटुंबात आई-वडील किंवा जवळच्या नातेवाईकांना लहान वयात हार्ट अटॅकचा इतिहास असल्यास धोका वाढू शकतो.
हार्ट अटॅकचं सर्वात सामान्य आणि पहिलं लक्षण म्हणजे छातीत तीव्र वेदना, दडपण, जडपणा वाटणं. ही वेदना सामान्य स्नायूंच्या दुखण्यापेक्षा वेगळी असते आणि काही मिनिटांपेक्षा जास्त काळ टिकू शकते. अशी लक्षणं दिसल्यास तातडीने वैद्यकीय मदत घेणं आवश्यक आहे.
हार्ट अटॅकपूर्वी छातीत सुरू झालेली वेदना डावा हात, खांदा, पाठ, मान, जबडा किंवा दातांपर्यंत पसरू शकते. काही रुग्णांमध्ये ही वेदना सौम्य असते तर काहींमध्ये ती तीव्र स्वरूपाची असू शकते. अशा प्रकारची वेदना जाणवल्यास ती दुर्लक्षित न करता त्वरित रुग्णालयात जाणं अत्यंत महत्त्वाचं आहे.