Surabhi Jayashree Jagdish
नियमित शारीरिक हालचाली केल्याने शरीरातील अनेक अवयव अधिक कार्यक्षमतेने काम करतात. यामुळे रक्तातील साखर, रक्तदाब आणि कोलेस्ट्रॉल नियंत्रणात ठेवण्यास मदत मिळते. दीर्घकालीन आजारांचा धोका कमी करण्यासाठी व्यायाम हा अत्यंत प्रभावी उपाय मानला जातो.
दररोज सुमारे 30 मिनिटे वेगाने चालल्याने रक्तदाब आणि कोलेस्ट्रॉलची पातळी सुधारण्यास मदत होते. हा व्यायाम इन्सुलिन प्रतिकार कमी करण्यास उपयुक्त ठरतो आणि मधुमेहाचा धोका कमी करू शकतो.
चालताना जिने चढणं किंवा वेग वाढवणं यामुळे अधिक कॅलरी खर्च होतात. अशा प्रकारच्या हालचालींमुळे पोटाभोवती साचलेली व्हिसरल चरबी कमी करण्यास मदत होते. दररोज एक तास चालल्यास वजन नियंत्रणासोबत मधुमेहाचा धोका कमी होऊ शकतो.
स्ट्रेंथ ट्रेनिंगमुळे केवळ स्नायू मजबूत होत नाहीत तर शरीर ग्लुकोजचा अधिक प्रभावी वापर करू लागते. त्यामुळे रक्तातील साखर वाढल्यामुळे हृदयावर येणारा ताण कमी होतो. नियमित स्ट्रेंथ ट्रेनिंग केल्यास टाइप-2 मधुमेह असलेल्या व्यक्तींमध्ये A1C आणि खराब कोलेस्ट्रॉलची पातळी कमी होण्यास मदत होऊ शकते.
योगामध्ये शारीरिक हालचाल, ध्यान आणि श्वसन नियंत्रण यांचा समावेश असल्याने शरीर आणि मन यांच्यातील समन्वय सुधारतो. नियमित योगाभ्यास केल्याने तणाव कमी होतो, रक्ताभिसरण सुधारते आणि हृदयाच्या कार्यक्षमतेला चालना मिळते.
HIIT मध्ये कमी वेळासाठी तीव्र व्यायाम आणि त्यानंतर कमी तीव्रतेच्या हालचाली अशा पद्धतीने व्यायाम केला जातो. संशोधनानुसार या प्रकारच्या व्यायामामुळे मधुमेहाचा धोका कमी होऊ शकतो.
पोहणं किंवा पाण्यात चालणं यांसारखे व्यायाम सांध्यांवर कमी ताण देतात. सुमारे 45 मिनिटे केलेल्या वॉटर वर्कआउटमुळे रक्तातील साखर आणि रक्तदाब कमी करण्यास मदत होऊ शकते.